Η εφηβεία είναι μια δύσκολη φάση για τους νέους και τους γονείς τους. Με ηρεμία και τη γνώση των φυσικών, ψυχολογικών και κοινωνικών αλλαγών που επισυμβαίνουν στους εφήβους, κάποιες από τις κρίσεις που θα συναντήσουμε, μπορούν να ελεγχθούν.

1.Τι ακριβώς είναι η εφηβεία;

Η εφηβεία είναι το στάδιο της σωματικής ανάπτυξης από παιδί μέχρι την σεξουαλική ωριμότητα. Περιλαμβάνει ψυχικές και κοινωνικές αλλαγές και ολοκληρώνεται γύρω στα 21 χρόνια.

2.Γιατί όλο και πιο γρήγορα μπαίνουν κορίτσια και αγόρια στην εφηβεία;

Σε σύγκριση με πριν από 100 χρόνια, τα παιδιά και οι νέοι σήμερα είναι σημαντικά βαρύτεροι και ψηλότεροι και βιώνουν την εφηβεία τους νωρίτερα. Γενετικοί παράγοντες, αλλά και η συνεχής διαθεσιμότητα τροφίμων και η βελτίωση της ιατρικής περίθαλψης, ευθύνονται για την όλο και πιο πρώιμη έναρξη της εφηβείας. Σήμερα, η εφηβεία στα κορίτσια αρχίζει γύρω στα 10 χρόνια, και στα αγόρια δύο χρόνια αργότερα.

3.Γιατί οι έφηβοι κοιμούνται τόσο πολύ;

Η ορμόνη του ύπνου, η μελατονίνη, ρυθμίζει το ρυθμό μέρας-νύχτας. Ανεξάρτητα από τις απογευματινές δραστηριότητες , συμβαίνει στους  εφήβους μια μετατόπιση των συνήθων ωρών ύπνου προς τα πίσω. Κουράζονται  περίπου μία έως δύο ώρες αργότερα, και ανάλογα κοιμούνται αργότερα. Αυτές οι ώρες λείπουν στη συνέχεια το πρωί όταν πρέπει να σηκωθούν από το κρεβάτι, είναι κουρασμένοι κατά τη διάρκεια της ημέρας , έχουν εναλλαγές στη διάθεση τους και έλλειψη συγκέντρωσης. Η μείωση της διάρκειας του ύπνου, οδηγεί στη επιβράδυνση της αποδόμησης της μελατονίνης  κατά τη διάρκεια της νύχτας. Η χρόνια κόπωση είναι το αποτέλεσμα.

4.Τι συμβαίνει με την αλλαγή της φωνής;

Περίπου στα 13,5 χρόνια, η φωνή των αγοριών είναι τραχιά, εύθραυστη και ασταθής. Ο λάρυγγας μεγεθύνεται με την επίδραση της τεστοστερόνης και σχηματίζει το λεγόμενο μήλο του Αδάμ. Οι φωνητικές χορδές επεκτείνονται προς τα εμπρός, μακραίνουν και έτσι αλλάζει η φωνή. Δεδομένου ότι οι δύο φωνητικές χορδές που σχηματίζουν τον ήχο μαζί, δεν αναπτύσσονται πάντα συμμετρικά, μπορεί η φωνή να σπάζει ή να είναι ασταθής. Αυτή η μεταβολή διαρκεί περίπου έξι έως δώδεκα μήνες. Μετά την εφηβεία, η ανδρική φωνή είναι μια οκτάβα πιο βαθιά από ό, τι στις γυναίκες.

5.Αναδιαμόρφωση στον εγκέφαλο

Κατά τη διάρκεια της εφηβείας, λαμβάνει χώρα στον εγκέφαλο μια εκτεταμένη αναδιαμόρφωση. Η περιοχή του εγκεφάλου, η οποία είναι υπεύθυνη για τα συναισθήματα, είναι σχετικά μεγάλη στην εφηβεία. Η περιοχή που είναι υπεύθυνη για την ορθολογική σκέψη, είναι σχετικά μικρή. Αυτές οι αλλαγές ευθύνονται για την κατήφεια, τις μαθησιακές δυσκολίες ή τη τάση που έχουν οι έφηβοι για επικίνδυνες δραστηριότητες. Προς το τέλος της εφηβείας, κι οι δύο περιοχές του εγκεφάλου γίνονται ξανά ίδιες σε μέγεθος, κι οι νεαροί γίνονται και πάλι σταθερότεροι  και λογικότεροι.

6.Γιατί οι γονείς γίνονται ξαφνικά “ενοχλητικοί”;

Κατά τη διάρκεια της εφηβείας, η αντίληψη των παιδιών αλλάζει. Ενώ πριν υπήρχε μια στενή συμβίωση με τους γονείς, τώρα θέλουν όλο και περισσότερο να γίνονται όλα με τον δικό τους τρόπο. Η απομάκρυνση από το σπίτι των γονιών είναι μια σημαντική εξέλιξη στο δρόμο για μια αυτεξούσια ζωή. Οι έφηβοι επανατοποθετούν τη σχέση τους με τους γονείς τους σε νέες βάσεις και αναζητούν νέους προσανατολισμούς και πρότυπα, έξω από την οικογένεια. Η προστασία και η φροντίδα που είχαν από τους γονείς τους, τους  φαίνεται πλέον μη αναγκαία, επειδή θέλουν να είναι ανεξάρτητοι και να αποφασίζουν οι ίδιοιγια τον εαυτό τους.

7.Γιατί οι έφηβοι έχουν τόσο συχνά, δερματικά προβλήματα;

Οι ορμονικές διακυμάνσεις κατά τη διάρκεια της εφηβείας επηρεάζουν επίσης και το δέρμα. Η παραγωγή σμήγματος και ιδρώτα αυξάνεται, κυρίως στο μέτωπο, τη μύτη και το πηγούνι, και δημιουργούν υγρές η πυώδεις φλύκταινες. Το δέρμα γίνεται στο σύνολο του λιπαρό και αρχίζει να γυαλίζει. Οι έφηβοι αντιλαμβάνονται την αλλαγή αυτή ως ιδιαίτερα ενοχλητική. Οι δερματικές αυτές ‘’ακαθαρσίες’’ δεν φαίνονται ωραίες, αλλά δεν είναι ένα σημάδι κακής υγιεινής. Στις περισσότερες περιπτώσεις, εξαφανίζονται από μόνες τους προς το τέλος της εφηβείας.

Ass Prof Dr med Νίκος Μακρίδης  MD,PhD
Ειδικός Παιδίατρος
Τηλ 99445245
[email protected]
Paedicare + medical centre
Στασίνου 28/ 202
Αγία Παρασκευή-Ακρόπολη-Λευκωσία
Τηλ 22270237
[email protected]