Το σώμα σε «κρίση»: H σωματοποίηση του συναισθήματος

Η ενδυμασία της ψυχής αναφέρεται συχνά ως το σώμα, διαχρονικά η σχέση μυαλού- σώματος έχει ερευνηθεί χωρίς να αποσαφηνιστεί πλήρως η σχέση των δυο. Σε συνάρτηση με το γεγονός ότι ο Φρόιντ αναφερόταν συχνά στα ανέκφραστα ή καταπιεσμένα συναισθήματα ένας μηχανισμός εκτόνωσης της συναισθηματικής κρίσης είναι η σωματοποίηση. Όταν το άτομο σωματοποιεί – δηλαδή βιώνει τα συναισθήματα του σε σωματικό πόνο/σύμπτωμα χωρίς καμία οργανική αίτια- τότε το σώμα «μιλά» εφόσον δεν υπάρχει άλλη δίοδος έκφρασης.

Η Σκιαδά (2014) σημειώνει «…το σώμα εξελίσσεται όσο η σκέψη εξελίσσεται, το σώμα παραμένει δημιουργικό όσο η σκέψη παραμένει δημιουργική…» . Aυτη η αλληλεπίδραση της σκέψης με το σώμα μπορεί να δημιουργήσει- σημαντική αρνητική επίδραση στο σώμα. Με αυτό είναι σημαντικό να δοθεί ένα παράδειγμα το σώμα ανθίζει όσο ανθίζει η ψυχή, αν δεν προσέχουμε τα συναισθήματα μας είναι αρκετά πιθανόν να εκφράσουμε στο σώμα τις σκέψεις που ίσως καταπιέζουμε.

Κατά τον Kωνσταντόπουλο (2014) θέτει  τα ακολουθά ερωτήματα: «Σε τη χρησιμεύει να υποφέρουμε»; «Σε τι χρησιμεύει να δυστυχούμε»;

Λόγο του ότι αν κάποιος είναι  οργανικά άρρωστος, σαν κοινωνία θεωρούμε ότι είναι εντάξει, και έχει περάσει στην σφαίρα της απενοχοποίησης, συχνά ο επηρεαζόμενος παρουσιάζει το σύμπτωμα της σκέψης στο σώμα. Εφοσον ο άνθρωπος θεωρεί ως πλεονέκτημα την λογική σκέψη (ή κρίση) τοτε σκεπτόμενος βάση αυτής δεν βρίσκει κανένα λόγο να βιώσει την « δυστυχία», όμως αυτή με κάποιο τρόπο εμφανίζεται στο σώμα.

Τα τελευταία χρονιά κάποιες θεωρίες στηρίζουν τις δερματικές παθήσεις (π.χ. ) ή και τα αυτόνομά νοσήματα. Επομένως το σώμα μεταφέρει  μια πεποίθηση που συχνά παρουσιάζεται στο θεραπευτικό δωμάτιο ότι δεν ανήκει στο άτομο ο εαυτός του μια αποσύνδεση συναισθηματική του ενός από του αλλού. Εκφράζει όπως είπε και η De Mijolla-Mellor (2014) ότι δεν του ανήκει, στο μέτρο κατά το το σώμα του όμως και αναμένεται απ’ αυτόν η υπεράσπιση που μεταφέρει ένα σύνολο προσδοκιών και ιδεωδών. Αυτή η αποσύνδεση της σκέψης από το σώμα αποτελεί την κυριότερη συμπτωματολογία της σωματοποίηση.

Επομένως είναι ιδιαίτερα σημαντικό  να  αναφερθεί ότι η σωματοποίηση δεν είναι εισβολέας αλλά ένα δημιούργημα του οργανισμού , του ίδιου μας του εαυτού και ως εκ τούτου θα μπορούσε να ερμηνευθεί όπως κάτι π.χ. « μήπως ο πρότερος τρόπος ζωής δεν είναι πλέον χρήσιμος, μήπως κάτι σε ενοχλεί;».  Εφόσον στέλνετε το συγκεκριμένο μήνυμα τότε ο επηρεαζόμενος θα πρέπει να διερωτηθεί αν υπάρχει κάποιος τρόπος να αναπροσαρμόσει είτε τις σκέψεις του ή τα δεδομένα του. Είναι ιδιαίτερα σημαντικό το άτομο να μπορει να αποδεχθεί ότι τα συναισθήματα είναι για να βιώνονται καθώς και ότι είναι εντάξει να νιώθει κάποιος όπως νιώθει. Αυτό οδηγεί στην ομολαποιηση της ενοχής που δημιουργείτε από το βίωμα και δεν μετατοπίζεται στο συναίσθημα.

 

 

Κατσαρή Στέλλα Αιμιλία

Εγγεγραμμένη Κλινική Ψυχολόγος (#441)
Δ: Μυστρά 2 & 25ης Μάρτιου, 2408 Έγκωμη
T: 97 713 149 / 22 250 690
Ε: [email protected]